Chuyện lạ ở các trọng tâm Anh ngữ: đột “bốc hơi”

Đơn cử gần đây nhất là trọng điểm Anh ngữ iEnglish (Thủ Đức - TP.HCM) chợt “lặn mất tăm” khiến học viên lểu đểu, rất may là Sở GD&ĐT TP.HCM kịp thời đứng ra giải quyết hậu quả. Nhưng làm thế nào để không xảy ra tình trạng trên lại là vấn đề đặt ra không dễ cho các nhà quản lý. Ra ngõ gặp phố ngoại ngữ Thật không quá khi nói rằng “ra đường là gặp trọng điểm ngoại ngữ”, từ các quận nội thành như Bình Thạnh, quận 10, quận 1 đến các quận huyện ngoại thành như Thủ Đức, quận 9, Tân Bình … đặc biệt là “phố ngoại ngữ” ở ngã tư Hàng Xanh với trên 10 cơ sở ngoại ngữ nằm chen chúc nhau... Có thể thấy các loại bảng quảng cáo lớn, nhỏ được treo khắp nơi. Trên các panô, băngrôn, apphich... Đầy các nội dung bắt mắt như: hệ thống phòng lap hiện đại cao cấp, đối tác quốc tế, thầy bản xứ (Anh, Mỹ, Úc...), Phương pháp phản xạ độc quyền, cấp bằng quốc tế, giáo trình quốc tế... Biển hiệu cao lênh khênh tương đương một tòa nhà, phong tỏa các mặt tiền tài các tuyến đường lớn. Chúng tôi tìm đến một trọng điểm đào tạo Anh ngữ tọa lạc trên đường 61 quận 9. Mặt tiền tài trường rất bắt mắt khi một bảng quảng cáo cỡ lớn chiếm quơ không gian phía trước. Thế nhưng đằng sau phòng ghi danh sáng trưng, bài trí đẹp mắt, người học muốn vào các lớp chỉ có một lối độc nhất vô nhị là con đường nằm bên hông, chiều ngang khoảng 1,2m, dài khoảng 12m. Cuối đường có một cầu thang sắt được thiết kế tạm dẫn lên tầng hai, nơi có các phòng học được cải tạo lại từ phòng ở. Phòng học chật chội, chi nhánh này được cải tạo từ một ngôi nhà cấp 4 thuê của dân nên không có hệ thống thoát hiểm nếu xảy ra hỏa hoạn. Nguy hiểm hơn, khi học viên của các trọng tâm ngoại ngữ thường rất đông và phần lớn ở lứa tuổi thiếu nhi Ở nhiều trọng tâm khác cũng có cảnh tượng tương tự, bên ngoài là panô biển hiệu to quảng cáo rất đẹp mắt nhưng khi vào bên trong lại là nhà siêu mỏng, phòng ốc chật chội, chen chúc nhau. Để thu hút học viên, nhiều trọng tâm dùng nhiều chiêu thức như chính sách miễn giảm học phí, quà tặng... Một trong những hình thức khuyến mãi phổ biến nhất bây chừ là nếu học viên đăng ký từ hai khóa học trở lên, học phí sẽ được giảm chỉ còn 70%, thậm chí 50%. Ở trọng tâm ngoại ngữ A (chi nhánh Điện Biên Phủ, Q.Bình Thạnh), mỗi khóa tiếng Anh giao tiếp học viên phải đóng hơn 3 triệu đồng, nhưng nếu đăng ký một lúc hai khóa chỉ phải đóng tổng cộng 4.500.000 đồng cho 12 tháng. Mức học phí này rất hấp dẫn với đối tượng học trò, sinh viên Chị Thanh. V, học viên một trung tâm ngoại ngữ ở quận Thủ Đức, cho hay: “Khi đăng ký học, trường đưa ra chương trình học phí thấp nhưng khi hỏi đến thì được giải đáp chỉ là chương trình sơ cấp. Còn nếu muốn học các chương trình miễn phí với cha nội nước ngoài, học viên phải học ít ra sáu tháng trở lên và muốn được miễn 50% học phí, người học cũng phải học trên một năm”. T Rong khi đó, học viên Q.H của Trường ngoại ngữ quốc tế C, chi nhánh tại Thủ Đức, lúc đầu đăng ký học với mong muốn được cọ xát trình độ tiếng Anh với người bản ngữ. Thế nhưng, khi vào học H. Thất vọng tràn trề vì cha bản ngữ đến dạy tuần có, tuần không. Quá chán nản nên sau ba tháng H. Bỏ dở chương trình, dù đã đóng hơn 3 triệu đồng cho chương trình học một năm. Cũng như Huy, có không ít học viên vội tin vào những lời lăng xê, những chiêu khuyến mãi, những bảng hiệu bắt mắt để rồi khi vào học mới ngớ người vì quảng cáo một đằng, sự thực một nẻo... Và trọng điểm bỗng “bốc hơi” Trung tâm Anh ngữ thì nhiều và nhu cầu người học cũng nhiều, nhưng để chọn được một trọng điểm Anh ngữ có chất lượng, thích hợp là đều không dễ giữa một “rừng” trọng điểm như hiện, nhất là ngày càng có nhiều trọng tâm đang hoạt động bỗng nhiên “lặn” bặt tăm. Điển hình mới đây nhất là trọng điểm ngoại ngữ iEnglish (lầu 7 tòa nhà Nguyễn Kim, 307 Võ Văn Ngân, Thủ Đức, TP.HCM) bỗng nhiên “mất tích”. Nhiều học viên đang theo học tại trọng tâm tiếng Anh kỹ năng iEnglish bức xúc cho biết trọng tâm đã thầm lặng đóng cửa, dọn đi mà không hề thông tin cho học viên. Theo đó, một chị học viên khóa trung cấp 1, cho biết: “Khóa học khai giảng từ tháng 5/2013, với mức học phí 6 triệu đồng. Trước đó, chúng tôi đã nghe xốn xang về chuyện ban giám đốc ngưng làm việc, trung tâm đang trong thời đoạn chuyển giao qua giám đốc mới, thiếu kiền. Nhưng không ngờ đó lại là sự thật. Ngày 1/7, tôi tới để học thì trọng điểm đã đóng cửa và chẳng thể liên lạc với các số điện thoại mà trọng điểm cung cấp. Mới hai tháng học tại đây mà lớp tôi đổi tới tám nghiêm đường”. Sau đó, người viết đến địa chỉ của trọng điểm, chỉ thấy căn phòng trống lổng, cũng không thể giao thông được với ai. Một nhân viên lao công tại tòa nhà cho biết người của trọng điểm đã dọn đồ đi từ lâu. Trường hợp như trung tâm Anh ngữ iEnglish không phải là hiếm bởi trước đây cũng đã có trường hợp như trên xảy ra tại TP.HCM và Hà Nội. Mà cụ thể là trường hợp trung tâm đào tạo tin học tiếng Anh STI (Q.7, TP.HCM). Trọng điểm đào tạo tin học - tiếng Anh STI đang dạy hàng trăm học viên thình lình cũng “biến mất dạng” khiến các học viên không biết kêu ai. Bên cạnh đó là những học viên theo học lớp tin học. Không riêng gì học viên, tất cả đay, viên chức của trọng điểm này cũng không thể làm gì được và đều bị quỵt lương ít nhất một tháng. Ngôi nhà mà STI làm hội sở là một căn nhà thuê của tư nhân. Điều này khiến người ta đặt nghi vấn liệu ban giám đốc của trung tâm này cố tình lừa gạt học viên, ba và nhân viên để trục lợi. Học trò, phụ huynh làm sao tránh? Trở lại vấn đề của trọng điểm iEnglish, ông Nguyễn Tiến Đạt – Phó Giám đốc Sở GD&ĐT TP.HCM cho biết, toàn thị thành hiện có khoảng 700 trọng điểm ngoại ngữ tin học đang hoạt động theo quy định và chấp hành tốt. Có khoảng 50.000 học viên hiện đang theo học tại các trọng điểm này. Một vài trọng tâm như iEnglish chỉ là cá biệt. Khi trọng tâm iEnglish ngưng hoạt động đột ngột, Sở đã kết hợp với phòng GD&ĐT Thủ Đức, kiểm tra và phát hiện trọng điểm Anh ngữ này hoạt động không có giấy phép của Sở. Để giải quyết cho học viên, không mất quyền lợi của học viên, sau khi lập danh sách học viên Sở GD&ĐT TP.HCM cũng đã làm việc với các trung tâm ngoại ngữ lân cận để gởi học viên sang tiếp theo học, còn những học viên không muốn học thì trung tâm điện máy Nguyễn Kim (đơn vị cho thuê hội sở) đứng ra hoàn trả học phí. Khi đặt vấn đề chế tài, xử lý những trường hợp trên, ông Đạt cho biết: Theo quy định, sẽ tiến hành xử phạt hành chính đơn vị và lập hồ sơ nhằm tránh việc nếu trọng điểm này xin mở giấy phép thành lập trọng tâm khác. Tuy nhiên được biết, cho đến nay Sở cũng chưa xử phạt được và cho dù có phạt cũng không biết phạt ai? (bởi không nắm được nhân thân chủ trọng điểm khi ban giám đốc trung tâm đều trốn). Để tránh xảy ra trường hợp trên thì cần phải tăng cường quản lý. Các trung tâm GDTX trên địa bàn phải giám sát, phòng giáo dục tăng cường thanh tra cương quyết xử lý, đặc biệt trong vấn đề cấp phép. Ông Đạt cũng cho biết thêm, việc xử phạt đơn vị chính yếu chỉ mang tính răn đe, quan trọng là tính tự giác của người quản lý thành lập trung tâm là quan yếu nếu muốn hoạt động lâu dài. Và có lẽ bởi thế, mà những trọng điểm có kiểu làm ăn chụp giật như thế này vẫn còn khiến các đơn vị quản lý đau đầu, bởi vẫn chưa có một phương tiện gì cụ thể mang tính trói buộc. Khi đăng ký một trọng điểm ngoại ngữ để học, phụ huynh, học trò cần tìm hiểu kỹ về vấn đề pháp lý của trung tâm, song song nên đến tận nơi rà cơ sở vật chất, lớp học. Ngoại giả phần đông những trọng điểm có uy tín, chất lượng đều được Sở khen thưởng hàng năm và có danh sách trên websie của Sở nên phụ huynh, học viên cần vào websie Sở xem thông tin. Phụ huynh học sinh cũng không quá trọng khuyến mãi mà đóng học phí trên 6 tháng/lần, nên đóng học phí từng khóa/3 tháng tránh trường hợp rủi ro xảy ra Phó Giám đốc Sở GD&ĐT TP HCM Nguyễn Tiến Đạt Thái Khuê